Ẩn mình giữa vùng đồng bằng trù phú của xã Giao Thịnh, tỉnh Nam Định (nay là tỉnh Ninh Bình), Bảo tàng Đồng Quê là điểm đến đặc biệt dành cho những ai yêu mến văn hóa dân gian và muốn sống lại không gian làng quê Bắc Bộ xưa. Không chỉ là nơi lưu giữ hàng vạn hiện vật cổ về nông cụ, nghề truyền thống, kiến trúc dân gian, nơi đây còn là không gian du lịch trải nghiệm độc đáo, nơi “người thành phố được làm nông dân một ngày”.
Ngay khi đặt chân tới, du khách như được trở về miền ký ức của tuổi thơ. Lối vào lát gạch đỏ, hai bên là hàng cau, bụi chuối, giếng nước, ao cá, tất cả được phục dựng nguyên bản theo mô hình làng quê Bắc Bộ. Khu nhà trưng bày ngoài trời giới thiệu đủ kiểu nhà cổ: nhà tranh vách đất, nhà gỗ lim, nhà ba gian hai chái, nhà gác tường phản ánh rõ sự phân tầng xã hội và lối sống của người Việt qua từng thời kỳ.
Với diện tích hơn 5.000 m², bảo tàng hiện trưng bày hàng nghìn hiện vật do nhà giáo Ngô Thị Khiếu cùng chồng là Thiếu tướng Hoàng Kiền sưu tầm cùng chính người dân trong vùng đóng góp. Từ chiếc cày gỗ, cái nia, cái cối giã gạo cho đến những vật dụng sinh hoạt thường ngày như đèn dầu, bát đĩa, mâm đồng, chum tương… tất cả đều toát lên hồn quê mộc mạc, giản dị mà sâu lắng.
Bên trong khu trưng bày bốn tầng, hàng nghìn hiện vật cổ được sắp xếp theo chủ đề: nghề nông, nghề muối, nghề biển, nghề dệt chiếu, nghề gốm, nghề rèn… Mỗi hiện vật là một mảnh ký ức của làng quê, là câu chuyện về đôi bàn tay khéo léo và cuộc sống cần cù của người nông dân xưa.
Điểm nhấn của Bảo tàng Đồng Quê chính là chuỗi hoạt động trải nghiệm thực hành phong phú và sinh động, phù hợp với mọi lứa tuổi:
thực hành phong phú và sinh động, phù hợp với mọi lứa tuổi:
Làm bánh truyền thống: Du khách được tự tay vo tròn bánh trôi, giã cốm, gói bánh chưng, tráng bánh cuốn hay làm bánh đa. Mùi gạo mới, khói bếp, tiếng cười rộn ràng khiến không gian trở nên ấm áp như một ngày Tết quê.
Trải nghiệm nông nghiệp: Trong khu vườn nhỏ quanh bảo tàng, khách có thể cày ruộng, cấy lúa, trồng rau, bắt cá, chăm gà, cho vịt ăn. Mỗi hoạt động đều mang lại niềm vui giản dị và giúp người tham gia hiểu rõ hơn sự vất vả nhưng tràn đầy sức sống của người nông dân Việt.
Thử sức với nghề thủ công: Du khách được học nghề dệt chiếu, đan rổ rá, nặn tò he, làm gốm hay rèn sắt thủ công dưới sự hướng dẫn của nghệ nhân địa phương. Những sản phẩm nhỏ bé tự tay làm ra có thể mang về như món quà kỷ niệm.
Khám phá trò chơi dân gian: Khu sân gạch rộng là nơi diễn ra nhiều trò chơi tập thể như kéo co, đi cà kheo, nhảy bao bố, ô ăn quan, bịt mắt bắt dê. Đây là dịp để thế hệ trẻ làm quen với văn hóa truyền thống, kết nối và sẻ chia niềm vui giản dị của tuổi thơ quê.
Thưởng thức ẩm thực đồng quê: Sau khi tham gia các hoạt động, du khách có thể thưởng thức bữa cơm quê với canh cua đồng, rau muống luộc, cà muối, cá kho tộ, tép rang, trứng rán… Mọi món ăn đều được chế biến từ nguyên liệu sạch, trồng tại chỗ, mang đậm hương vị quê nhà.




Bảo tàng Đồng Quê không chỉ phục vụ khách du lịch mà còn là địa chỉ giáo dục trải nghiệm hấp dẫn với học sinh, sinh viên. Các chương trình “Em học làm nông dân”, “Một ngày làm nghệ nhân”, “Tìm hiểu văn hóa Bắc Bộ” được thiết kế theo chủ đề, kết hợp giữa học và chơi, giúp thế hệ trẻ hiểu và yêu hơn giá trị văn hóa dân tộc.
Một ngày ở Bảo tàng Đồng Quê là một ngày trở về với ký ức, để thấy lòng mình lắng lại giữa mùi rơm mới, tiếng cười của trẻ nhỏ và hương vị quê nhà thân thuộc. Đây thực sự là điểm đến lý tưởng cho những ai muốn tìm lại “hồn quê Việt” trong nhịp sống hiện đại hôm nay.
Tin Sở Du lịch
Ảnh sưu tầm