Bên cạnh các sản phẩm du lịch sinh thái, văn hóa, tâm linh và di sản đã tạo dựng thương hiệu, du lịch ẩm thực đang từng bước trở thành một trong những điểm nhấn quan trọng, góp phần nâng cao sức hấp dẫn của điểm đến Ninh Bình. Không chỉ dừng lại ở việc thưởng thức các món ăn đặc sản, hành trình khám phá ẩm thực còn mang đến cho du khách cơ hội cảm nhận sâu sắc hơn những giá trị văn hóa, lịch sử và bản sắc riêng của vùng đất Cố đô.
Sau quá trình sắp xếp đơn vị hành chính, không gian văn hóa và du lịch địa phương tiếp tục được mở rộng, tạo điều kiện hình thành những sản phẩm du lịch liên kết giàu bản sắc. Trong đó, phát triển du lịch ẩm thực theo hướng kết nối các giá trị văn hóa địa phương đang được xem là một hướng đi nhiều tiềm năng, góp phần đa dạng hóa sản phẩm, gia tăng trải nghiệm và nâng cao sức cạnh tranh của ngành du lịch.
Ninh Bình là vùng đất hội tụ nhiều giá trị văn hóa đặc sắc cùng hệ thống di sản phong phú, nơi lưu giữ những dấu ấn tiêu biểu của văn hóa Bắc Bộ. Những năm gần đây, cùng với xu hướng du lịch xanh, du lịch trải nghiệm, nhu cầu khám phá văn hóa địa phương thông qua ẩm thực ngày càng được du khách quan tâm. Bên cạnh việc tham quan các điểm đến nổi tiếng như Quần thể danh thắng Tràng An, Tam Cốc - Bích Động, Vườn quốc gia Cúc Phương hay các khu, điểm du lịch tâm linh, nhiều du khách lựa chọn trải nghiệm các món ăn truyền thống như một phần không thể thiếu trong hành trình khám phá Ninh Bình.
Nhắc đến ẩm thực Ninh Bình, dê núi và cơm cháy từ lâu đã trở thành những món ăn đặc trưng, góp phần tạo nên dấu ấn riêng cho du lịch địa phương. Dê núi Ninh Bình nổi tiếng nhờ được chăn thả tự nhiên trên các vùng núi đá vôi, tạo nên chất lượng thịt săn chắc, thơm ngon và hương vị đặc trưng. Từ nguyên liệu này, người dân địa phương đã chế biến thành nhiều món ăn hấp dẫn như dê tái chanh, dê nướng, dê hấp gừng, dê xào lăn hay lẩu dê. Kết hợp cùng cơm cháy vàng giòn đậm vị, đây đã trở thành “thương hiệu ẩm thực” quen thuộc đối với du khách trong và ngoài nước.
Không chỉ có dê núi và cơm cháy, kho tàng ẩm thực Ninh Bình còn ghi dấu với nhiều món ăn mang đậm hương vị bản địa như nem chua Yên Mạc, miến lươn, mắm tép Gia Viễn, ốc núi, gỏi nhệch Kim Sơn hay rượu Kim Sơn. Mỗi món ăn không chỉ thể hiện sự khéo léo, sáng tạo của người dân địa phương mà còn phản ánh những giá trị văn hóa truyền thống, điều kiện tự nhiên và tập quán sinh hoạt đặc trưng của từng vùng quê.
Đáng chú ý, cùng với sự mở rộng không gian phát triển sau sáp nhập, nhiều giá trị ẩm thực đặc sắc của khu vực phường Nam Định cũng mở ra cơ hội làm phong phú thêm sản phẩm du lịch địa phương. Những món ăn đường phố nổi tiếng như phở bò Nam Định, bánh xíu páo, bánh cuốn làng Kênh, bún đũa Thành Nam, xôi xíu, bánh mì pate hay chè kho truyền thống từ lâu đã trở thành dấu ấn riêng trong văn hóa ẩm thực phố cổ Thành Nam.
Nếu được khai thác bài bản, các sản phẩm này hoàn toàn có thể hình thành những tuyến, tour du lịch ẩm thực, tạo nên hành trình trải nghiệm đa dạng cho du khách. Du khách không chỉ thưởng thức món ăn mà còn được tìm hiểu quy trình chế biến, câu chuyện văn hóa phía sau từng món đặc sản, tham gia trải nghiệm tại các làng nghề, cơ sở sản xuất truyền thống. Đây cũng là xu hướng phát triển du lịch đang được nhiều địa phương trên thế giới đẩy mạnh nhằm kéo dài thời gian lưu trú, tăng mức chi tiêu và tạo thêm giá trị gia tăng cho ngành du lịch.
Thực tế cho thấy, du lịch ẩm thực không đơn thuần là một sản phẩm bổ trợ mà đang dần trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển du lịch bền vững. Việc xây dựng thương hiệu điểm đến thông qua văn hóa ẩm thực, kết hợp hài hòa giữa bảo tồn giá trị truyền thống và phát triển sản phẩm mới sẽ góp phần nâng cao vị thế du lịch địa phương.
Với lợi thế về tài nguyên văn hóa, hệ thống đặc sản phong phú cùng không gian phát triển mở rộng, việc xây dựng các tour du lịch ẩm thực theo hướng liên kết vùng, kết nối di sản - văn hóa - trải nghiệm đang mở ra nhiều dư địa phát triển cho du lịch Ninh Bình trong giai đoạn mới. Đây không chỉ là cơ hội quảng bá hình ảnh địa phương mà còn góp phần từng bước xây dựng Ninh Bình trở thành điểm đến hấp dẫn của du lịch văn hóa, di sản và trải nghiệm ẩm thực đặc sắc của khu vực phía Bắc.
Sở Du Lịch - Ảnh: Sưu tầm
