Trong bức tranh phục hồi và tăng trưởng của du lịch Việt Nam năm 2026, Ninh Bình nổi lên như một điểm sáng đặc biệt. Không chỉ ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng trong dịp cao điểm lễ hội, Ninh Bình còn cho thấy những chuyển động chiến lược trong việc tái cấu trúc sản phẩm, mở rộng không gian phát triển và nâng tầm trải nghiệm du lịch. Những kết quả đạt được không đơn thuần mang tính thời điểm, mà đang góp phần định hình vị thế mới của Ninh Bình trên bản đồ du lịch quốc gia.
Theo thống kê, trong dịp nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương, 30/4 và 01/5 năm 2026 (từ ngày 25/4 đến 03/5/2026), toàn tỉnh ước đón 2.777.123 lượt khách, trong đó khách nội địa đạt trên 2,5 triệu lượt, khách quốc tế đạt hơn 274 nghìn lượt, tăng 123,9% so với cùng kỳ năm trước; tổng doanh thu du lịch ước đạt 4.216,1 tỷ đồng, tăng 205,1%. Đây là mức tăng trưởng 3 chữ số hiếm thấy, phản ánh rõ nét sức hấp dẫn ngày càng gia tăng của điểm đến, đồng thời cho thấy hiệu quả của các giải pháp kích cầu, tổ chức hoạt động và đổi mới sản phẩm du lịch mà tỉnh đã triển khai trong thời gian qua.
Điểm đáng chú ý là tăng trưởng của Ninh Bình không chỉ đến từ lợi thế sẵn có về tài nguyên du lịch, mà đến từ tư duy phát triển mới: lấy trải nghiệm du khách làm trung tâm và chủ động mở rộng không gian du lịch. Từ lâu, Ninh Bình đã được biết đến là vùng đất hội tụ nhiều giá trị nổi bật về di sản văn hóa và thiên nhiên, tiêu biểu là Quần thể danh thắng Tràng An - Di sản Văn hóa và Thiên nhiên thế giới, cùng hệ thống các điểm đến tâm linh quy mô lớn như chùa Bái Đính.
Tuy nhiên, nếu trước đây các sản phẩm du lịch chủ yếu tập trung vào tham quan trong ngày, thì hiện nay tỉnh đang từng bước chuyển dịch sang mô hình phát triển du lịch đa dạng, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng chi tiêu của du khách. Một trong những dấu ấn nổi bật trong chiến lược này là việc lần đầu tiên Ninh Bình chính thức khai mở không gian du lịch biển, gắn với chuỗi sự kiện mang chủ đề “Ninh Bình - Từ non thiêng đến biển rộng”.
Đây không chỉ là hoạt động khai trương sản phẩm mới, mà còn là bước đi có ý nghĩa chiến lược, thể hiện tầm nhìn mở rộng trục phát triển. Không còn bó hẹp trong các thung lũng đá vôi phía Tây, Ninh Bình đã vươn mình ra biển lớn phía Đông. Sự kết nối giữa Di sản thế giới Tràng An với khu vực nghỉ dưỡng ven biển đã góp phần hình thành các hành trình liên hoàn, đa dạng trải nghiệm; giúp du khách có thể kết hợp tham quan di sản, du lịch tâm linh, sinh thái với nghỉ dưỡng biển. Việc kết nối giữa “non thiêng” và “biển rộng” đã góp phần hoàn thiện hơn cấu trúc sản phẩm du lịch của tỉnh, tạo điều kiện để hình thành các hành trình liên hoàn, đa dạng trải nghiệm. Sự đa dạng này là yếu tố quan trọng giúp kéo dài thời gian lưu trú từ 1 ngày lên 2-3 ngày hoặc hơn, qua đó gia tăng giá trị kinh tế và nâng cao sức cạnh tranh của điểm đến.
Bên cạnh việc mở rộng không gian, Ninh Bình cũng chú trọng nâng cao chất lượng dịch vụ và tăng cường công tác quản lý điểm đến. Sở Du lịch đã chủ động tham mưu UBND tỉnh ban hành các chương trình, kế hoạch, văn bản chỉ đạo; đồng thời phối hợp với các sở, ngành, địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp đảm bảo an ninh, an toàn, vệ sinh môi trường và chất lượng dịch vụ. Các khu, điểm du lịch và cơ sở kinh doanh dịch vụ du lịch đã thực hiện nghiêm việc niêm yết giá, nâng cấp cơ sở vật chất, đảm bảo công tác cứu hộ, cứu nạn, góp phần xây dựng hình ảnh điểm đến thân thiện, văn minh và chuyên nghiệp.
Cùng với đó, hoạt động xúc tiến, quảng bá tiếp tục được đẩy mạnh với nhiều hình thức đa dạng. Chuỗi sự kiện văn hóa, lễ hội, hoạt động trải nghiệm được tổ chức đồng bộ trên toàn tỉnh, từ khu vực di sản đến vùng ven biển, tạo nên không gian du lịch sôi động, giàu bản sắc. Đây là yếu tố quan trọng giúp nâng cao hình ảnh điểm đến, tăng khả năng thu hút khách du lịch trong nước và quốc tế.
Có thể thấy, những kết quả tăng trưởng ấn tượng trong dịp lễ vừa qua là tổng hòa của nhiều yếu tố: từ tài nguyên du lịch đặc sắc, sự vào cuộc và chỉ đạo quyết liệt của chính quyền, đến sự chủ động, linh hoạt của doanh nghiệp và cộng đồng làm du lịch. Quan trọng hơn, đó là minh chứng cho hướng đi đúng đắn trong chiến lược phát triển du lịch của tỉnh chuyển từ phát triển theo chiều rộng sang chiều sâu, từ khai thác đơn lẻ sang liên kết không gian và liên kết vùng.
Trong bối cảnh sau sáp nhập, Ninh Bình mở ra một không gian phát triển mới với quy mô lớn hơn, tiềm năng đa dạng hơn, vai trò của Ninh Bình càng trở nên nổi bật. Với nền tảng di sản đặc biệt, hệ thống sản phẩm ngày càng hoàn thiện và định hướng phát triển rõ ràng, địa phương này đang hội tụ đầy đủ điều kiện để trở thành một trong những cực tăng trưởng quan trọng của du lịch khu vực phía Bắc.
Trong thời gian tới, ngành du lịch Ninh Bình xác định tiếp tục tập trung vào các nhiệm vụ trọng tâm như: hoàn thiện quy hoạch phát triển du lịch theo không gian mới; đầu tư, nâng cấp hạ tầng, đặc biệt là hạ tầng ven biển; phát triển các sản phẩm du lịch chất lượng cao, mang bản sắc riêng; tăng cường liên kết vùng và đẩy mạnh công tác xúc tiến, quảng bá. Đồng thời, phát triển du lịch gắn với bảo tồn di sản, bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.
Từ những giá trị đã được khẳng định và những bước đi chiến lược đang triển khai, Ninh Bình đang từng bước chuyển mình mạnh mẽ, không chỉ là điểm đến di sản quen thuộc, mà đang trở thành một hành trình trải nghiệm đa sắc màu, có chiều sâu và sức lan tỏa. Với sự phát triển hiện tại, Ninh Bình hoàn toàn có cơ sở để kỳ vọng sẽ vươn lên trở thành trung tâm du lịch văn hóa - sinh thái - tâm linh hàng đầu của cả nước trong thời gian tới.
TT
