Dọc theo vùng ven biển của tỉnh Ninh Bình, những cánh rừng ngập mặn sú, vẹt trải dài xanh mướt không chỉ đóng vai trò là “lá chắn xanh” bảo vệ đê biển, giữ đất, chống xói lở và ứng phó với biến đổi khí hậu mà còn tạo nên một sản vật đặc trưng mang đậm dấu ấn địa phương - mật ong Sú Vẹt. Được kết tinh từ nguồn mật hoa tự nhiên của những loài cây ngập mặn đặc hữu vùng cửa biển, mật ong sú vẹt mang trong mình hương vị riêng của miền đất giao hòa giữa sông, biển và rừng ngập mặn, trở thành sản phẩm OCOP tiêu biểu góp phần quảng bá hình ảnh vùng biển Ninh Bình đến với du khách gần xa.
Cây sú, cây vẹt là những loài thực vật đặc trưng của hệ sinh thái rừng ngập mặn ven biển. Hằng năm, từ tháng 5 đến tháng 8, hoa sú vẹt nở rộ, cũng là thời điểm người nuôi ong đưa các đàn ong đến rừng ngập mặn để khai thác nguồn mật hoa tự nhiên. Từ những mùa hoa ấy, người nuôi ong đã tạo nên loại mật được nhiều người ví là “mật của biển” - món quà ngọt lành mà thiên nhiên ban tặng mang vị ngọt được chắt chiu từ những loài cây kiên cường sinh trưởng giữa nước mặn, gió biển và thủy triều.
Điều đặc biệt làm nên giá trị của mật ong sú vẹt chính là môi trường sinh trưởng của cây nguồn mật. Các cánh rừng sú vẹt nằm trong những vùng sinh thái tự nhiên, ít chịu tác động của hoạt động công nghiệp và hầu như không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật. Nhờ đó, nguồn mật được tạo ra có độ tinh khiết cao, mang đậm hương vị tự nhiên của vùng biển.
Khác với nhiều loại mật ong thông thường, mật ong sú vẹt có màu vàng hổ phách trong sáng, hương thơm đặc trưng và vị ngọt thanh dịu. Điểm đặc biệt làm nên giá trị của sản phẩm nằm ở nguồn hoa tự nhiên từ cây sú, cây vẹt sinh trưởng trong khu vực rừng ngập mặn Vườn quốc gia Xuân Thuỷ thuộc vùng bảo tồn thiên nhiên ven biển và vùng bãi bồi biển Kim Sơn. Không giống như nhiều loại cây trồng nông nghiệp hay cây công nghiệp khác, cây sú vẹt không được khai thác quả và hầu như không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật trong quá trình sinh trưởng. Chính điều kiện tự nhiên gần như nguyên sơ này đã tạo nên nguồn mật sạch, có độ tinh khiết cao và mang đậm hương vị đặc trưng của vùng biển Ninh Bình.
Những năm gần đây, cùng với Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP), mật ong Sú Vẹt đã từng bước khẳng định thương hiệu trên thị trường. Các cơ sở sản xuất chú trọng đầu tư bao bì, nhãn mác, tem truy xuất nguồn gốc và nâng cao chất lượng sản phẩm, góp phần đưa đặc sản địa phương đến gần hơn với người tiêu dùng trong và ngoài tỉnh. Không chỉ mang lại giá trị kinh tế, việc xây dựng thương hiệu mật ong Sú Vẹt còn góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng trong việc bảo vệ và phát triển hệ sinh thái rừng ngập mặn.
Một trong những giá trị nổi bật của mật ong sú vẹt là sự gắn kết chặt chẽ giữa phát triển kinh tế và bảo tồn môi trường sinh thái. Sự phát triển của nghề nuôi ong phụ thuộc trực tiếp vào diện tích và chất lượng của các khu rừng sú, vẹt. Vì vậy, mỗi sản phẩm được tiêu thụ không chỉ mang lại lợi ích kinh tế cho người dân mà còn góp phần tạo động lực bảo vệ hệ sinh thái rừng ngập mặn.
Đây cũng là hướng phát triển phù hợp với xu thế tiêu dùng hiện đại khi người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến những sản phẩm xanh, thân thiện với môi trường và có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng.
Mỗi giọt mật ong sú vẹt vàng óng không chỉ mang vị ngọt thanh của hoa rừng ngập mặn mà còn là kết tinh của thiên nhiên, của sự cần cù lao động và tâm huyết của người dân vùng ven biển. Ẩn chứa trong đó là câu chuyện về những cánh rừng sú, vẹt xanh bền vững, về sự gắn kết hài hòa giữa phát triển sinh kế với bảo tồn hệ sinh thái rừng ngập mặn và khát vọng xây dựng thương hiệu nông sản đặc trưng của địa phương. Chính những giá trị khác biệt ấy đã giúp mật ong sú vẹt từng bước khẳng định vị thế là sản phẩm OCOP tiêu biểu, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân, thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn và quảng bá hình ảnh vùng biển Ninh Bình đến với du khách trong và ngoài nước.
